Makieta kolejowa w skali H0 – poradnik początkującego Modelarza i miłośnika Kolei

Słowem wstępu o mojej przygodzie z modelarstwem

artykuł ten napisałem, jako były już modelarz. Z pewnych powodów zostawiłem modelarstwo, chociaż chętnie bym do niego wrócił, tylko czasu już mi brak na wszystko. Miałem 2 swoje domowe makiety, pomagałem też w Modelarni w Piasecznie. Jeździłem na wystawy modelarskie i zloty. Kocham kolej i modelarstwo. Chciałbym udzielić tutaj kilku porad i podzielić się swoimi doświadczeniem dla zupełnie początkujących modelarzy lub po prostu z osobami, które nie miały wcześniej styczności z taką formą hobby.

Jak zbudować makietę kolejową? Co potrzeba do budowania makiety? Jak zrobić makietę w domu? Moja pierwsza makieta w życiu.

Może zawsze chciałeś mieć swoją makietę i puszczać na niej pociągi ale nie miałeś na to czasu lub myślałeś że to nie dla Ciebie?
Makieta jako prezent dla dziecka i niespełnione marzenie wielu dzieci.

Makieta kolejowa to pragnienie wielu młodych chłopców. Modelarstwo kolejowe jest fascynujące i nie kończy się na kolejce, która jeździ w kółko. Niektórym udało się zrealizować to marzenie w czasach dzieciństwa, inni dopiero w dorosłym życiu zaczynają interesować się modelarstwem kolejowym. W tym artykule znajdziesz podstawowe informacje o tym jak zbudować makietę kolejową i co będzie do niej potrzebne. Będzie określony szacunkowy koszt. Dowiesz się także jak zrobić makietę oraz gdzie się udać aby obejrzeć makietę kolejki na żywo. Twoja makieta, którą zbudujesz w domu, może ze swoimi dziećmi nie musi być od razu idealna. Buduj, nie zastanawiaj się. Przyjemność jest gigantyczna. Z budowania, z oglądania taboru. Dla dzieci to będzie gigantyczna radość. Możliwe, że zaszczepisz im hobby na całe życie. Szczególnie wtedy, kiedy interesują się kolejnictwem. Modelarstwo nie musi być kosztowne. Można pomyśleć jak zrobić ekonomiczny i okazały projekt. Zapraszam do lektury tego artykułu a później do poszerzania wiedzy np. na różnych forach oraz do poznania braci modelarskiej na żywo. Nic nie jest bardziej wartościowe jak podglądanie modelarzy i ich pracy na żywo i wymiana informacji. Co roku w Polsce odbywają się zloty pasjonatów modelarstwa. W moich archiwach można znaleźć także zdjęcia i fotorelacje z wystaw modelarskich, które odbywały się w Toruniu, Warszawie i Poznaniu. Opisuję w nich także jaki sprzęt fotograficzny polecam do robienia zdjęć modeli, makiet i kolei.

Czy modelarstwo kolejowe jest dla mnie ? Trzeba mieć dużo umiejętności aby zrobić swoją makietę kolejową?

To wspaniałe hobby warto propagować wśród młodego pokolenia. Dobra alternatywa do gier komputerowych i patrzenia się w ekran telefonu. W budowaniu makiety kolejowej rozwijamy wiele swoich talentów i umiejętności. Modelarstwo uczy cierpliwości. Prace przy makietach zespołowych to okazja do poznania nowych ludzi i nawiązania relacji i przyjaźni, często na całe życie. Modelarstwem kolejowym i budowaniem makiety nie muszą zajmować się tylko pasjonaci kolei. Wystarczy lubić pociągi i kolejki 🙂 Nie trzeba mieć fachowej wiedzy, bo budując makietę, modelarz uczy się podczas wykonywania prac. Wystarczy trochę zacięcia majsterkowicza. Wiedzę można dziś bardzo łatwo i szybko zdobyć z internetu, i błyskawicznie znaleźć odpowiedzi na nurtujące nas pytania związane z modelarstwem.

Jak zbudować makietę kolejową i co jest potrzebne do zrobienia własnej makiety. Jak się buduje taką makietę. Makieta kolejki, podstawy dla zielonych i początkujących modelarzy.

Na początku trzeba określić jakie są rodzaje makiet.

1. Makieta realistyczna, szlak kolejowy, symulacja prawdziwego ruchu kolejowego
2. Diorama, fragment szlaku kolejowego albo stacji lub scenka rodzajowa
3. Makieta typu tort, w której pociągi jeżdżą w kółko, często w przemyślany i bardzo ciekawy sposób
4. Makieta podłogowa, prosta forma, do zabawy, raczej jest to kolejka która jeździ w kółko

Dobrze jest wybrać na wstępie, jaką makietę chcemy budować. Co nas interesuje. Czy chcemy budować realistyczny szlak kolejowy i symulować prawdziwy ruch pociągów, czy raczej chcemy tylko popatrzeć na mały widoczek, mały pociąg, wycinek pięknie odwzorowanego szlaku lub stacji kolejowej. Może chcemy dużą, domowa makietą stołową, na której jest wiele pociągów, długie perony, miasteczka, mosty, jeziora i góry? A może chcemy tylko czasem pojeździć kolejką w kółko, ułożyć szybko tory na podłodze lub stole i pobawić się parę minut ?

Ile kosztuje makieta kolejowa, ile pieniędzy trzeba przeznaczyć na makietę kolejową?
Mała makieta, fragment szlaku kolejowego długości do paru metrów to koszt sklejki potrzebnej do zbudowania skrzynek – konstrukcji bazowej makiety, elementów łączących jak klej, kątowniki, śruby. To może być w granicach 200-300zł. Dalej idą tory, koszt ok 30-50zł za metr bieżący, podkład pod tory, szuter (paczka ok 30zł), roślinność czyli minimum sama trawa (kilkanaście złotych), krzewy i drzewa (tutaj rozpiętość jest duża, realistyczne zdjęcia kosztują od parunastu do kilkuset złotych za sztukę), zabudowania (karton, plastik, do sklejania, ceny po kilkadziesiąt złotych za model). Plus kleje, farby, narzędzia. Szybko może wyjść 1000zł. A jeszcze elektryka pod makietę, bo w porządnie zbudowanej makiecie pod torami ciągnie się linię elektryczną zasilającą tory w kilku punktach na odcinek.
Do tego dochodzi koszt taboru… na początek dla nie wymagających są zestawy startowe po kilkaset złotych, ale ceny trzeba liczyć bliżej 1000zł. Tak więc masz na dzień dobry wycenę prostej makiety na 2000zł.

Makieta podłogowa, czyli po prostu tory ułożone na podłodze lub dywanie, tory z imitacją nasypu kolejowego np. lini Roco Line z podkładem wychodzą stosunkowo najtaniej. Można je też ułożyć na zwykłym stole, ale to nie wygląda i lepiej pomyśleć o jakiejkolwiek nawet prostej makiecie. Druga kwestia, makieta podłogowa to zabójstwo dla precyzyjnych mechanizmów w modelach lokomotyw. Na podłodze jest dużo kurzu, włosów, a jak masz zwierzaka to i sierści. Sierść blokuje mechanizmy najszybciej, bo jest sztywna i bardzo wytrzymała. A wyciąganie włosów z kółek zębatych wózka napędowego modelu lokomotywy, i jeszcze umazanego smarem przyprawia o ból głowy.

Dioramy to makiety niewielkie, pokazujące tylko jakiś wycinek szlaku kolejowego, np. przejazd z budką dróżnika, fragment drogi, kilka drzew, jakaś scenka rodzajowa. Dioramy charakteryzują się bardzo wysokim poziomem realizmu.

Makieta typu tort to może być zwykły owal, po którym pociąg jeździ w kółko albo bardziej przemyślana i opracowana konstrukcja, w której jest zestaw owali, sprytnie połączonych rozjazdami, z tunelami, mostami, zajezdniami, nie raz także z kilkoma poziomami. Wersje najbardziej zaawansowane posiadają automatykę sterowania i np. komputer jeśli makieta jest zbudowana w systemie cyfrowym. Koszty takich makiet idą już od kilkunastu w dziesiątki tysięcy złotych, plus oczywiście koszty taboru. Tego typu makiety można budować wspólnie z innymi modelarzami, np. w modelarni w Piasecznie. Kiedyś tam pomagałem. Bardzo fajnie spędzony czas. I można też pojeździć kolejką wąskotorową.

W jakiej skali zrobię makietę i kupować modele / kolejki - jaką skalę wybrać dla makiety kolejowej? Jaka skala modelarska? To jest H0? Lepsze 1:87 czy 1:120, co wybrać? Tetetka, HaZero czy eNka?

Wypada wyjaśnić najpierw oznaczenia skal i wielkości które się stosuje. Niestety często mylone jest określenie skali z określeniem wielkości. Przykładowo, oznaczenie H0, TT lub N to są oznaczenia wielkości i same w sobie nie wiele mówią komuś kto nie zna modelarstwa. Jest też wielkość Z, G, 0 (zero) i inne. Są też w oznaczeniach skale. I tak jest skala np. 1:87 , 1:120, 1:160, 1:220. Skala oznacza o ile razy model jest mniejszy niż w rzeczywistości. Przykładowo więc skala 1:120 to wielkość TT, a modele są pomniejszone 120 razy w stosunku do oryginału występującego na kolei.

Popularne wielkości w Polsce to H0, czyli skala 1:87, później TT czyli 1:120 oraz N czyli 1:160. H0 jest obecnie najbardziej popularna. Jest także malutka Z’ka, tj. 1:220. Dla miłośników większych modeli są skale 1:43,5 i 1:22. To są już raczej kolejki ogrodowe, a koszty tych modeli są bardzo wysokie. Zajmują naprawdę mnóstwo miejsca. Naprawdę warto mieć wtedy ogród albo bardzo duży dom! Duże modele są także bardziej prądożerne. Wynagradzają jednak wszystko tym że budzą respekt swoim wyglądem, są bardzo naturalne w wyglądzie i mają wiele realistycznych detali. Nie są jednak zbyt popularne i ciężko je dostać na polskim rynku.
Wielkość H0 jest za to popularna w Polsce. Zapewnia najlepszy stosunek ceny do jakości i szczegółowości odwzorowania. Można też kupić dużo modeli na rynku wtórnym. Pełno ofert jest w znanym portalu aukcyjnym. Kiedyś mówiło się “Kolejka Piko”. To właśnie ta skala. Tylko, że Piko to firma która robi nie tylko kolejki ale po prostu modele. Potocznie mówi się kolejka, bo pewnie dlatego że jest taka mała, ale z racji na powagę w modelarstwie mówimy model kolei, model pociągu, model lokomotywy, a kolejka to jest w sklepie 😉 Skalę 1:87 warto wybrać też jeśli chcesz stosować cyfrowe sterowanie. Dekodery, które montuje się w lokomotywach są małe, ale jednak zajmują trochę miejsca, a lokomotywy są ciasne w środku. Jak jeszcze chcesz wrzucić głośnik do dekodera dźwiękowego to w H0 czasem brakuje miejsca. No i idąc dalej tym tokiem myślenia, w skali 1:120 tego miejsca jest jeszcze mniej, a 1:160 to jakaś abstrakcja. O 1:220 wolę nie wspominać. Naprawdę warto korzystać z dobrodziejstw techniki i używać sterowania cyfrowego na makiecie.

Czy trzeba znać się na budowie makiety, czy makietę można budować bez doświadczenia? Boję się, że nie poradzę sobie z budowaniem makiety. Makiety budują profesjonaliści a ja jestem amatorem.

Dobrze jest mieć jakiekolwiek zdolności manualne i nie bać się używania narzędzi. Na początku warto podpatrywać innych i uczyć się. Można oglądać filmy tutoriale na YouTube i czytać fora modelarskie. Z czasem można samemu wszystkiego się nauczyć. Modelarstwo to hobby na długie lata. Warto do niego podejść w ten sposób i nie zniechęcać się. W modelarstwie kolejowym używa się narzędzi takich jak piła, wiertarka, młotek, lutownica, aerograf, i kilka innych. Zacznij budowę od czegoś prostego. Nawet po prostu kup sobie na początek zestaw startowy. Z czasem dokup więcej torów. Weź jakąś deskę, połóż na niej tory. Zrób trawkę, połóż domki, zrób jakieś drzewka, światełka. Może pierwsze podejście będzie z błędami, ale coś zrobisz, przełamiesz się i zdobędziesz doświadczenie, które z czasem stanie się Twoim fundamentem do osiągnięcia modelarskiego mistrzostwa. Nigdy się nie poddawaj. Modelarstwo wymaga cierpliwości. Bywa że coś chce się skleić i nie udaje się. Coś po prostu nie wychodzi. Bywa że chcesz przyciąć karton prosto i coś się stało, że zrobiłeś krzywo. Albo męczyłeś się z lutownicą aby połączyć kabelki do torów i ciach, nagle się rozłączyło. Nie szkodzi. Pewnie gdzies popełniłeś błąd, ale to normalne. Nie poddajesz się, zaczynasz od nowa. Osiągniesz lepsze wyniki, nauczysz się i będziesz mieć ogromną satysfkację. Namawiam zawsze początkujących, bo warto zrobić makietę samemu. Warto miec w domu jakąkolwiek makietę. Warto się tym zajmować. Modelarstwo i nawet zabawa w kolejki jak to niektórzy mówią jest bardzo przyjemna. Z czasem można przejść na bardziej profesjonalne modelowanie, nauczyć się waloryzacji, patynowania, obsługi aerografu itp itd. Jeśli jesteś ojcem i masz syna w wieku kilku lat – tym bardziej warto 🙂

Ile czasu buduje się makietę i czy można szybko zbudować makietę w domu?

Nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. Proste odcinki jednotorowe zbudowane na skrzynkach można zbudować w kilkanaście/dziesiąt godzin, a większe projekty to praca na długie miesiące i lata. Budowa makiety to także jej projektowanie, poprawki, naprawa, waloryzowanie, malowanie i postarzanie taboru. Przy makiecie jest multum prac do wykonania. Ale niech to sprawia przyjemność. Na początek warto zacząć od naprawdę niewielkich projektów aby się nie zniechęcić. Mnie budowanie mojej makiety zajęło kilka lat. Bo ciągle coś dorabiałem, ciągle coś ulepszałem. Więcej czasu pracowałem przy makiecie niż się nią bawiłem. Z czasem okazało się, że to właśnie budowa makiety dawała mi największą frajdę. Fajnie jest coś stworzyć. Fajnie jest też tworzyć z innymi modelarzami, rozmawiać, poznawać się, wymieniać doświadczeniem, podziwiać cudzą pracę.

Czy można kupić gotową makietę? Gdzie kupię makietę. Gotowa makieta w sklepie.

Gotowa makieta kolejowa czasami pojawia się na aukcjach lub w portalach ogłoszeniowych. Zazwyczaj to są makiety używane, gdyż raczej żadna firma nie produkuje gotowych makiet kolejowych ze wględu na specyfikę tego hobby. Raczej każdy pasjonat kolejek i kolei chce taką makietę zbudować samemu, bo budowa makieta to ogromna frajda! Używane makiety wymagają wiedzy o eksploatacji makiet, elektryce, majsterkowaniu. Prawda jest taka, że zawsze coś się popsuje i trzeba umieć to sobie naprawić. Trzeba się z tym liczyć. Jednakże zakup gotowej makiety na pewno skróci czas potrzebny do posiadania swojej makiety. Czasami w ogłoszeniach można zobaczyć pięknie stworzone makiety. Zbudowanie makiety od podstaw jest bardzo czasochłonne i kosztuje dużo pieniędzy – możliwe że kupno używanej będzie bardzo opłacalne finansowo.

Jak zrobić elektrykę na makiecie? Jak podłączyć przewody na makiecie?

Elektryka na makiecie wymaga poświęcenia jej znacznej uwagi, ponieważ kabli jest dużo, a nawet bardzo dużo, i będzie ich przybywać. Najważniejsze kwestie:

1. Okablowanie pod spodem makiety do zasilania torów
2. Okablowanie do zasilania oświetlenia budynków
3. Okablowanie do sterowania pociagami i rozjazdami w systemie cyfrowym DCC lub analogowym
4. Okablowanie do komunikacji między stacjami (na pokazach modelarskich)
5. Dodatkowe okablowanie teleinformatyczne do różnych celów, np. sterowania rozjazdami stacji, szlabanami, pojazdami zdalnie sterowanymi, efektami wizualnymi i dźwiękowymi itp

Szczegóły tych instalacji pozostawiam już do własnego rozpoznania, bo temat jest bardzo szeroki.
Skrótowo poruszę tematy:
1. Sterowanie cyfrowe DCC lub analogowe
2. Rodzaj kabli
3. Zasilanie torów

Ad1. Modelami, kolejkami, pociągami, zwrotnicami, semaforami i oświetleniem oraz efektami dźwiękowymi można sterować cyfrowo, w technice cyfrowej DCC używając zestawów cyfrowych na które składa się minimum: zasilacz, centrala cyfrowa, kontroler / manipulator. W rozwiązaniach bardziej rozbudowanych są też wzmacniacze cyfrowe, dekodery akcesoriów i innych urządzeń. Sterowanie cyfrowe taboru kolejowego czyli pociągów, ich ruchu, wydawania dźwięków, pary z parowozów, sterowania oświetleniem może odbywać się z poręcznego manipulatora, specjalnej “myszy”, smartfona albo komputera. Wiodący producenci systemów sterowania cyfrowego to Roco, Lenz, Trix, Piko, Marklin. Sterowanie komputerem wymaga stosowania dodatkowych dekoderów i urządzeń i jest polecane do dużych makiet.

Druga forma sterowania to sterowanie analogowe, które raczej odchodzi obecnie w niepamięć. Kiedyś nie było sterowania cyfrowego i nie było innej możliwości. Sterowanie cyfrowe może wydawać się kosztowne, ale daje większe możliwości sterowania dużą ilością makiet, udostępnia funkcje dźwiękowe oraz sterowanie efektami specjalnymi. Ułatwia zarządzanie wieloma składami poruszającymi się jednocześnie po torach. Sterowanie analogowe wymaga stosowania i budowania na makieciu wielu odcinków izolowanych i podłączania każdego z nich do pulpitu sterowniczego. To jest bardzo skomplikowane od strony elektrycznej. Wadą sterowania analogowego jest to, że pociągi nie ruszają płynnie, tylko mają skokowy start prędkości co nie wygląda realistycznie.

Bez względu na to, czy zdecydujesz się na analogowe sterowaie, czy cyfrowe, to pod blatem makiety pojawi się mnóstwo kabli. Warto pomyśleć o ich dobrej organizacji. Na makiecie zawsze coś się psuje. Często trzeba coś poprawić. W gąszczu kabelków można się pogubić. Dobrze jest stosować jakiś system oznaczeń – wolna wola jak to zrobisz. Dekodery akcesoriów w systemach DCC wymagają swojego zasilania, które doprowadza się niezależnie od zasilania taboru czyli szyn. Nie pobiera się do dekoderów prądu z torów ze względu na duże obciążenia i bezpieczeństwo instalacji. Do dekoderów cyfrowych dochodzi zasilanie urządzeń – np. cewek elektromagnetycznych do przerzucania zwrotnic albo siłowników do nich. Zasilanie semaforów, pętli zwrotnej i innych urządzeń DCC.

W systemach analogowych zamiast dekoderów stosuje się specjalnie zbudowany oddzielnie pulpit sterowniczy. Ma to tą przewagę nad systemem DCC, że wygląda realistycznie, jak panel nastawczy w nastawni kolejowej. Trzeba mieć jednak dużą wiedzę aby go zbudować. Można to obejść i stosować kolejkowe, makietowe przełączniki do obsługi rozjazdów, zwrotnic i semaforów. Nie wymagają one specjalnego zasilania bo są tylko przełącznikami które włączają lub wyłączają zasilanie mechanizmach sterującch rozjazdami, światłami semaforów i innych akcesoriów.

Jak widać, elektryki już jest dużo. Będziesz potrzebował do zasilenia tego kilku zasilaczy. Oczywiście mowa o dużych makietach. Oświetlenie uliczek i domków prowadzimy także z odrębnego zasilacza. Instalując oświetlenie należy zastanowić się czy użyjemy klasycznych żarówek które są prądożerne czy diód LED. Stosowanie diód może wymagać montażu specjalnych rezystorów.

Ad2. Kable do instalacji magistrali elektrycznych powinny być porządne, miedziane o minimalnych oporach, oczywiście izolowane, takie jakie stosuje się w instalacjach elektrycznych o przekroju żyły 2,5mm aby uniknąć strat energii. Kable odchodzące od magistrali mogą być mniejsze, i o mniejszej średnicy. Nie są już tak bardzo ważne.

Ad3. W dużych i rozległych makietach trzeba prowadzić pod makietą kabel zasilający do torów aby zapewnić lepsze zasilanie makiety. To bardzo ważne, szczególnie w przypadku systemów cyfrowych wrażliwych na zaniki napięcia. Systemy cyfrowe nie są zbyt wydajne prądowo i co pewien odcinek trzeba stosować tzw. wzmacniacz cyfrowy.

Ważna uwaga! Jeśli budujesz makietę modułową, w oparciu o system skrzynek i będziesz chcieć łączyć te skrzynki w jedną całość, to musisz zaprojektować połączenia elektryczne. Ważne jest, aby złącza przekazywały duże prądy i miały małe opory. Istotne jest, aby powierzchnia tych styków była duża. Bardzo ważna jest bezawaryjność tych złączy. Z tanich rozwiązań mogę polecić złącza bananowe. Są łatwe w montażu i nie wymagają lutownicy do połączeń kabla z wtykiem.

Kształtowanie terenu - jak zrobić teren na makiecie, prace stolarskie przy makiecie

Jest kilka technik kształtowania terenu i pozostawię to Tobie jako młodemu modelarzowi. Warto o tym poczytać. Podpowiem że łatwe, tanie, i lekkie bazowe konstrukcje pod ukształtowanie terenu makiety można zrobić ze styroduru, który jest łatwy w formowaniu. Można wykorzystać później gazety nasączone klejem Wikol, można użyć siatek. Na tym dopiero robimy imitację ziemi, kleimy trawę itp itd. Można też zrobić płaską powierzchnię, położyć po prostu sklejkę i na tym budować makietę. Taką sklejkę – blat makiety – warto pomalować na czarny albo brązowy, jakiś ziemisty kolor. Jednak i tak radzę pobawić się kształtowaniem terenu bo będzie to fajnie wyglądać. Warto zrobić rów odpływowy, lekkie wzniesienia…

Układanie linii kolejowej - Budowa podkładu, podtorza, jak zrobić tory na makiecie. Robienie i kładzenie pierwszych torów na makiecie.

Tory kolejowe są na nasypie kolejowym i podtorzu. Na makiecie stosuje się imitację tego rozwiązania. Są różne metody i właściwie odesłałbym do for modelarskich. Można zastosować w wersji “leniwej” tory z gotową imitacją nasypu i szutrem, ale lepiej jest użyć np. korka modelarskiego, nakleić go do makiety w miejscu przebiegu linii kolejowej a do tego korka przymocować tory.

Kładzenie torów - jakie tory wybrać na makietę?

Tory kupujemy gotowe np. Roco Line 2,1mm, Piko A-Gleiss lub inne, wg uznania i możliwości finansowych. Polecam przejść się do sklepu modelarskiego i obejrzeć na żywo jeśli się ma wątpliwości. Możemy użyć gotowych sztywnych odcinków albo torów elastycznych FLEX. Tory można przykleić do podtorza czyli korka modelarskiego (polecam korek ze względu na to że będzie pochłaniał część wibracji z przejeżdżającego taboru. Jeśli zbudujesz tory na podkładzie ze sklejki to skrzynka makiety zamieni się w pudło rezonansowe). Po przyklejeniu torów warto je w paru miejscach zamocować bardziej trwale, tj. przy pomocy małych gwoździków, ale ostrożnie aby nie było ich widać i aby nie uszkodzić podkładów. Przy kładzeniu torów należy w pewnych odstępach wywiercić otwory w podtorzu celem poprowadzenia linii zasilających tory od spodniej części makiety.

Malowanie torów - realistycznie wyglądające szyny kolejowe na makiecie i ich patynowanie aby wyglądały realistycznie

Jeszcze zanim przeczytasz o malowaniu, zwróć uwagę czy chcesz mieć szyny modelowe o bardziej realistycznych wymiarach, tj o wysokości główki szyny ok 2,1mm, czy zadowolisz się mniej realistycznymi modelami szyn kolejowych o wysokości 2,5mm. Dla niektórych modelarzy to jest bardzo istotne. Ogólnie, modelarze stosują rozmiar 2,1mm i nawet trochę mniejszy, ale szyny takie są już bardziej kosztowne. I dodatkowa uwaga, o ile odcinki proste są często dość tanie, to rozjazdy bywają w astronomicznych cenach.
Wracając do tematu malowania…
Jeśli kupiliśmy tory srebrzyste, nie malowane, to teraz jest czas na ich malowanie – o ile tory są już z przylutowanymi lub podłączonymi przez specjalne złączki przewodami elektrycznymi. Tory maluje się Humbrolami, farbki Humbrol albo Revell w kolorach rdzawych aby uzyskać naturalny efekt płynnego przenikania barw. Nie malujemy torów jednym kolorem. Można wybrać czerń, ciemny brąz, ciemną czerwień. Polecam eksperymentować. Nie przejmujemy się że zamalujemy główki szyn – to będzie do zmycia w końcowej fazie budowy torów. Uwaga przy malowaniu rozjazdów!!! Aby farba nie dostała się w elementy ruchome.

Szutrowanie - jak szutrować makietę, jaki szuter na makiecie?

Pomalowane tory należy zaszutrować. Wybieramy imitację szutru odpowiadającą naszej skali, w kolorystyce zgodną z epoką modelarską jaką wybraliśmy i regionie. Będą to jakieś brązy… Jest kilka technik szutrowania. Ja robiłem tak że zasypywałem całe tory, wyrównywałem pędzelkiem, modelowałem kształt nasypu, a potem zalewałem szuter bezbarwnym klejem. Żmudne, bardzo żmudne, bardzo czasochłonne… bardzo bardzo… ale ta cierpliwość opłaci się modelarzowi. Okienko za okienkiem każdego toru. Można zrobić sobie próbę poza makietą aby wyćwiczyć rekę. Nie martwimy się jak klej spadnie na główki szyn – one są i tak do mycia.

Czyszczenie torów i pierwsze testy taboru na umytych z farby torach w naszej makiecie kolejowej

Po szutrowaniu robimy test taborem, jakimś wagonikiem małej wartości, którym można przejechać się po szynach i sprawdzić czy nic nie stuka, czy żadne ziarenko szutru nie przeszkadza w swobodnym toczeniu się wagonu. Jeśli takie się znajdzie, to je usuwamy. Robimy korekty jeśli potrzeba, w powłoce malarskiej i w szutrze. Na końcu myjemy główki szyn benzyną albo rozpuszczalnikiem do farb. Ja robiłem tak: brałem kostkę drewnianą, owijałem bawełnianą tkaniną, nasączałem trochę benzyną i myłem szyny. Szyny myjemy 2-3 razy. Robimy to w dobrze wentylowanym pomieszczeniu – beznzyna i rozpuszczalnik są trujące!

Teraz możemy zająć się sadzeniem trawy – o ile masz już przygotowany plan architektoniczny i infrastruktury kolejowej. W miejscach powstania budynków i urządzeń jeśli jeszcze ich nie masz, zostaw na makiecie puste miesce.
Trawę można kleić na 3 zasadnicze sposoby:

1. Trawa z rolki. Opcja na piękny, równy trawnik. Bierzesz cały arkusz trawy z rolki i przyklejasz. Wygląda jak idealnie wypieszczony trawnik przed luksusową willą. Na polskiej kolei to widok jednak praktycznie nie spotykany 😉
2. Trawa z rolki czy arkusza różnych kolorów i rozmiarów. Odrywasz małe kawalki wielkości paznokcia. Nakładasz wikol na podłoże. Przyklejasz trawę, nieregularnie, w różnych kawałkach, w róznych wielkościach. Stworzy się ciekawa, nieregularna struktura. Ale trzeba uważać aby nie stworzyć jakiejś dziwnie wyglądającej mozaiki.
3. Trawa z sadzarki. Sadzarka elektryczna. Elektro trawo sadzenie. Prawdziwa trawa na makiecie. Uwaga na możliwość porażenia prądem! To się robi tak. Masz elektro-trawo-sadzarke – do kupienia na grupach modelarskich lub w sklepach modelarskich, i sypiesz przez nią trawę statyczną w różnych mieszankach na makietę. Na makiecie wcześniej masz warstwę kleju typu Wikol. Sitko elektrycznej sadzarki jest podpięte do prądu (przez specjalny zasilacz – nie do gniazdka, bo by Cię to zabiło!, więc uwaga!!!) i przy zbliżaniu do powierzchni makiety powoduje przyciąganie wysypanych źdźbeł trawy, która staje dęba i wygląda hiperrealistycznie, jak prawdziwa, cudowna trawka. Stosowanie tej techniki wymaga wprawy. Mimo że elektro trawo sadzarka jest urządzeniem specjalnie zaprojektowanym ze swoim zasilaniem, to jednak bywa że kopnie w rękę. Nie kopie to tak jak gniazdko, ale czuć tą moc.

Tabor kolejowy - Jaką kolejkę kupić, co wybrać w sklepie modelarskim? Jaki zestaw startowy na początek. Jakie modele kupować, jakie wybrać? Jakie pociągi kupować? Jakich przewoźników, w jakiej epoce i malowaniu? Jaka epoka modelarska będzie dla mnie odpowiednia?

Ważne pytanie. Podstawowa kwestia, to w jakiej epoce modelarskiej chcesz budować swoją makietę? Popularne w Polsce to od III epoki przez IV do V. Zainteresuj się tematem, bo jest duży i szeroki. Nic nie doradzę – wolna wola! Ale warto mieć tabor z jednej epoki, i budynki na makiecie dopasowane, to wtedy fajnie to wygląda.
Mogę podać jako wskazówki, że dużo modelarzy wybiera nasze polskie koleje PKP. Taboru jest całkiem dużo we wszystkich epokach i przybywa. Największą popularnością cieszą się epoki od III przez IV do V. W epoce V dominuje na makietach już nowoczesna architektura, a pociągi są szybsze i bardziej schludne, jest mniej “brudzenia taboru” czyli patynowania i nadawania śladów eksploatacji. Epoka I i II to epoka parowa. Parowozy są piękne i majestatyczne, ale jako modele najdroższe. Są też wymagające w utrzymaniu ze względu na ilość ruchomych elementów, a o tabor trzeba dbać, np. oczyszczać kółka z kurzu, usuwać włoski i inne zabrudzenia. Parowozy są bardzo delikatne – nie polecam jeśli w domu są zwierzęta i bardzo małe dzieci które lubią wszytko wziąć do rączki i … wypuścić z ręki 😉

Postarzanie taboru, waloryzacja, czym malować wagony i lokomotywy.

Dla chętnych, tabor można waloryzować i postarzać. Waloryzowanie polega na dodawaniu dodatkowych elementów jak poręcze, ozdoby, oświetlenie, tabliczki, pokrętła, a postarzanie to po prostu brudzenie farbą z aeorografu i pędzla, tak aby modele wyglądały jak realistycznie używany na kolei pociąg. Nanosi się imitację śladów rdzy, różnych nalotów, brudu itp. Przydatny jest aerograf, pędzelki i zestaw farb. To długi temat na odrębny artykuł i raczej nie dla początkującego. Wrzucam to jako zajawkę. W kręgach modelarskich wszystkiego się później dowiesz.

Budowa infrastruktury - Budowanie domków i klejenie domków

Na rynku są gotowe rozwiązania w postaci plastikowych modeli domków. Jednym z wiodących producentów jest firma Faller albo Auhagen. Są też nasi rodzimyi wytwórcy, którzy oferują bardzo wysokiej jakości modele do składania z kartonu modelarskiego. To są modele ciętem laserem o niesamowitej prezycji. Składa się je dość łatwo, wyglądają okazale, jak prawdziwe.
Malowanie i nadawanie śladów eksploatacji – to podobnie jak z taborem. Można zrobić ślady korozji na dachach, zacieki na ścianach, przybrudzić śnieżnobiałe okna, pomalować cegłę w modelu budynku, dachówkę na dachu i wiele innych.

Polecam poszukać w sieci for modelarskich, grup na portalach społecznościowych, a przede wszystkim namawiam do czynnego udziału w życiu modelarzy. Zapraszam do odwiedzenia pobliskiej modelarni, dołączenia do zespołu modelarskiego. Polecam jeździć na wycieczki i zloty modelarskie, a także na imprezy kolejowe.

Mam nadzieję że trochę pomogłem poszukiwaczom informacji o makiecie, modelach kolei i kolejkach 🙂

olecam odwiedzić modelarnię w Piasecznie przy stacji kolejki wąskotorowej, pokazy powinny odbywać się w niedziele w godzinach około 10’tej.

I jeszcze raz na koniec tego długiego artykułu, zacznij budowę makiety już teraz! Jutro idź do sklepu modelarskiego, porozmawiaj ze sprzedawcą – na pewno coś doradzi, bo w takich sklepach pracują pasjonaci tematu. Zajrzyj na fora modelarskie, tam jest kopalnia wiedzy. Tylko uważaj na krytykantów i wiecznych malkontentów 😉

Jak fotografować makietę, jak zrobić zdjęcia makiety, pociągów, modeli, kolejki?

Fotografia w modelarstwie jest specyficzna.

Podstawowa sprawa to aparat z obiektywem z funkcją makro, lub taki, którym można zrobić zdjęcia z bliska. Nowo sprzedawane aparaty fotograficzne wiodących marek mają w komplecie obiektywy tzw. KIT’owe, czyli specjalnie dodawane do zestawu (to nie żaden kit) o przyzwoitych parametrach. Bywa, że można nimi robić zdjęcia z odległości 20-30cm co w dużej mierze starczy aczkolwiek wszystkiego tym się nie da zrobić.

Ja stosowałem obiektyw o dłuższej ogniskowej, mianowicie miałem Sigmę 70-300mm. Wtedy używałem aparatu marki Pentax, to był model K-20. Ale można użyć aparatu dowolnej firmy. Obiektyw nie musi być tej samej ogniskowej. Ale rzecz w tym, że na dłuższych ogniskowych można ustawić aparat na statywie i fotografować z odległości np. 1 metra i mieć duże przybliżenie.

Reasumując, potrzebujesz do zdjęć modelarskich taki sprzęt:

  1. Aparat z tele-obiektywem
  2. Statyw trójnóg z głowicą 3D.

Jak robić zdjęcia kolejkom, makietom, modelom?

  1. Ustaw aparat na statyw
  2. Ustaw przesłonę na takiej wartości jaka interesuje Cię głębia ostrości. Przy zbliżeniach głębia będzie płytka, więc możliwe że będziesz przymykać obiektyw do F8 lub wyżej.
  3. ISO możliwie jak najniższe, ale jeśli masz aparat dobrej klasy to dolnym progiem będzie pewnie coś około ISO1000 lub wyżej i nie będzie szumów. Sprawdź to sobie sam. W starszych aparatach ISO 1000 oznaczało straszny szum i fotografowaliśmy na ISO 100 lub ISO 200.
  4. Czas naświetlania – pewnie wyjdzie dość długi, rzędu kilkunastu sekund. To niestety dyskwalifikuje metodę do fotografowania pociągów ruchu. Wtedy możesz bardziej otworzyć przesłonę, stanąć z aparatem trochę dalej, skrócić czas naświetlania albo ostatecznie użyć reporterskiej lampy błyskowej i odbić jej światło od sufitu lub ściany.

Być może zwykły smartfon też da radę, w dobrych warunkach oświetleniowych, ale to zostawiam już Tobie do przetestowania.

  • 7 936
  • 3 965
  • 47
  • 0
Zdjęcia tkanin
Sekator do gałęzi Yato
Zdjęcia narzędzi
Spływ kajakowy, rzeka Liwiec, Odcinek Kisielany-Żmichy - Liw, Zamek w Liwiu - lipiec 2016
Spływ kajakowy Liwcem
Turniej tańca towarzyskiego GPP Arena Ursynów
Turniej tańca towarzyskiego
Klawiatura komputerowa
Silne hasło nie do złamania
Obraz olej na płótnie "Czaple"
Zdjęcia obrazów olejnych
Konsola Xbox One Fat
Xbox one
Spływ kajakowy, rzeka Bug, na odcinku Brok - Kamieńczyk - Barcice, lipiec 2017
Bug - Spływ kajakowy
Sadyba - ulica Goraszewska
Sadyba - wiosenny spacer
Centrum Warszawy wieczorową porą
Centrum Warszawy i okolice wieczorem
Pociąg specjalny PKP OL12 7 Warszawa-Sierpc 15-09-2013
OL-12 7 Warszawa Sierpc
Cytrusowe perfumy z owocami Le Scorpio Black
Różności o fotografii produktowej
Scroll to Top